Γράφει ο Κων/νος Μανίκας
Οικονομολόγος-Ψυχολόγος
Οικονομολόγος-Ψυχολόγος
Ο πρωθυπουργός μέσα σε μια ψηφοφορία έχασε δυο βουλευτές από την κοινοβουλευτική πλειοψηφία του και ανάγκασε σε παραίτηση ένα από τους στενότερους συνεργάτες του. Έχοντας μπροστά του ένα δεύτερο κύμα δύσκολων προαπαιτούμενων, με προεξέχων το ασφαλιστικό, ήταν αναγκασμένος, αν δεν το είχε πάρει απόφαση να εγκαταλείψει την εξουσία, να προβεί σε μια εντυπωσιακή κίνηση ένδειξης συναινετικού πνεύματος. Το ζήτημα είναι αν προκύπτουν εχέγγυα σοβαρότητας, ειλικρίνειας και αξιοπιστίας.
Ο “συναινετικός” Τσίπρας είναι το ίδιο πρόσωπο που μέχρι πριν λίγες μέρες χαρακτήριζε με σκαιότατο τρόπο ως προδότες και γερμανοτσολιάδες όσους συμμετείχαν στην προηγούμενη κυβέρνηση. Είναι ο ίδιος πολιτικός που θεωρούσε τα κόμματα της κεντροαριστεράς είτε πεπαλαιωμένα υλικά της μεταπολίτευσης, είτε πουλημένα στο σύστημα. Πρόκειται για το ίδιο άτομο που δεν επέδειξε ούτε ένα ψήγμα διάθεσης συνεργασίας ακόμα και στις πιο αυτονόητες μεταρρυθμίσεις και αντιτάχθηκε σε κάθε πρωτοβουλία αξιολόγησης και ανασχεδιασμού του κράτους.
Ο “ειλικρινής” Τσίπρας είναι ο πρωθυπουργός που προεκλογικά υπόσχονταν την επιστροφή σε έναν παράδεισο χωρίς δύσκολες αποφάσεις και συνέπειες, με κατάργηση νομοθετημάτων, αναστολή στρατηγικών πολιτικών επιλογών όπως οι ιδιωτικοποιήσεις και πακτωλό παροχών προς όλους. Είναι αυτός που αναίρεσε όλες τις υποσχέσεις σε κλάσματα δευτερολέπτου. Αυτός που διαχειρίστηκε ύπουλα το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος που ο ίδιος επιδίωξε. Αυτός που με το προσωπείο του τεθλιμμένου φέρνει σκληρές ρυθμίσεις που καμιά κυβέρνηση δεν διανοήθηκε να καταθέσει όλα αυτά τα χρόνια της κρίσης.
Αυτός ο κ. Τσίπρας έρχεται την στιγμή που λυγίζει κοινοβουλευτικά κάτω από το βάρος των αποφάσεων του και αναζητεί δεκανίκια για να μοιραστούν τις ευθύνες όσων σχεδίασε και τώρα αδυνατεί να εκτελέσει. Προσφέρει κυβερνητική προοπτική σε κόμματα όπως το ΠΑΣΟΚ που η ιστορία του είναι συνυφασμένη με την εξουσία. Απλώνει χέρι συνεργασίας προς το Ποτάμι και την Ένωση Κεντρώων που βρίσκονται σε επισφαλή θέση για το αν θα συνεχίσουν την παρουσία τους στην επόμενη Βουλή.
Πάνω από όλα όμως επιχειρεί να καταστήσει συνένοχη όσων θα ακολουθήσουν την ΝΔ. Η σταθερή ευρωπαϊκή της στάση χρησιμοποιήθηκε το προηγούμενο καλοκαίρι ως δόλωμα για να εγκλωβιστεί στην υπερψήφιση της οικτρής “αριστερής” συμφωνίας, χωρίς να έχει θέσει προκαταβολικά απαράβατους όρους και προϋποθέσεις, αποστερώντας την έτσι από το δικαίωμα ισχυρής κριτικής θέσης, ή έστω περιορίζοντας την δυναμική της.
Έρχεται τώρα ο ΤσΊπρας να την αποτελειώσει σέρνοντας την για το “καλό” της χώρας στην κυβερνητική ταύτιση. Να μοιράσει και επίσημα τις ευθύνες των επιλογών του στις πλάτες όσων είχαν κατορθώσει να αλλάξουν επιτέλους, προς το θετικό, την πορεία του τόπου πριν η “περήφανη” εξάμηνη διαπραγμάτευση μας επαναφέρει στην υφεσιακή δίνη. Μπορεί οποιαδήποτε διαβεβαίωση να καταστήσει αυτόν τον αναξιόπιστο πολιτικό αρχηγό, ειλικρινή και συναινετικό ηγέτη; NOT!
Από την πρώτη στιγμή σύστασης αυτής της
κυβέρνησης τίθεται επιτακτικότερα από κάθε άλλη φορά η ανάγκη συναίνεσης και
στήριξης της νέας προσπάθειας. Μια πενταετία σκληρών αποφάσεων, δύσκολων
επιλογών, βαρύτατων επιπτώσεων στην οικονομία και την κοινωνία ρίζωσαν
περισσότερο στις καρδιές και λιγότερο στο νου την συλλογική ανάγκη για μια εναλλακτική
διατύπωση της πραγματικότητας ακόμα κι αν είναι πλασματική και εν πολλοίς
εικονική.
Η ομοθυμία στις κυβερνητικές πρακτικές δεν
προβάλλεται ως ιδεολογική ταύτιση ή αποδοχή πρακτικότητας αλλά ως απαραίτητη απεμπόληση
της ενοχικής συνταύτισης με όλες τις μνημονιακές αρχές λιτότητας. Αυτό
είναι το επιχείρημα, όχι σαφώς προσδιορισμένο και ευθαρσώς εκπεφρασμένο, που
χρησιμοποιούν ακόμα και πολιτικά πρόσωπα από τις πιο ασύνδετες μεταξύ τους
καταβολές για να δικαιολογήσουν την θετική στάση απέναντι στο κυβερνητικό
εγχείρημα.
Μόνο που είναι τεράστιο το άλμα από την
ειλικρινή ευχή για το καλύτερο δυνατό εθνικό αποτέλεσμα, που όλοι θα
έπρεπε να εύχονται για οποιαδήποτε ελληνική κυβέρνηση, και στην άκριτη αποδοχή
πολιτικών και οικονομικών αρχών που εξυπηρετούν ιδεολογικές αγκυλώσεις και
υπερφίαλες ασαφείς γενικεύσεις. Η κατανόηση στις επιμέρους συνέπειες μιας
προηγούμενης πολιτικής δεν οδηγεί υποχρεωτικά στο να ενστερνιστείς ακόμα και
ασυντόνιστες, σπασμωδικές αντιδράσεις ή αντικρουόμενες, παρορμητικές σκέψεις.
Η πρόσκληση προς άπαντες να μετατραπούν σε
ιδεολογικούς λωτοφάγους και αυτοματοποιημένους χειροκροτητές στηρίζεται στην διαχρονική
ομογενοποίηση της πολιτικής «διανόησης» γύρω από λαϊκίστικα αξιώματα που
αντιμετωπίζουν τον πολίτη ως πελάτη. Αν σε αυτό προστεθεί και μια φαντασιακή
εθνική μεγαλομανία, απότοκο της καπηλείας ενός ένδοξου ιστορικού
παρελθόντος, κατασκευάζεται ένα παραπλανητικό πλαίσιο φαινομενικής
δυναμικότητας που υποκρύπτει τη βαθιά φοβική σχέση με την ρεαλιστική
διαχείριση της πραγματικότητας.
Τα μέσα για την επίτευξη του στόχου
αποφλοιώνονται του ιδεολογικού τους περιβλήματος, φορτίζονται με επικοινωνιακούς
συναισθηματικούς χρωματισμούς και καθυποτάσσονται στη «βία» της
θυματοποίησης και της αγίας αθωότητας. Η μυθοπλαστική αποχαύνωση απαιτεί
μαζικό χειροκρότημα και άκριτη επιδοκιμασία ως πειστήριο προσχώρησης στην ιερή
αυτοθυσία.
Η συναίνεση δεν επιτυγχάνεται ως επιβαλλόμενος
καταναγκασμός πάνω σε αστήρικτες προθέσεις. Προκύπτει ως διεργασία διαρκούς
διαβούλευσης και επισταμένης μελέτης όλων των παραγόντων που κατατείνει σε δημιουργική
σύνθεση συμβατών προσεγγίσεων. Δεν εκστομίζεται με καταγγελτική φόρα για να
συνοδευτεί ακόμα και με θεσμική ύβρη, ούτε προσδιορίζεται ως σύρσιμο του
μετανοούντα στην νέα θεοκρατική αλήθεια. Προϋποθέτει τόλμη, σύνεση και
διορατικότητα που δεν προσφέρονται μαζί με την μιντιακή προσποίηση του
αλάθητου.
Κων/νος Μανίκας
Οικονομολόγος – Ψυχολόγος
Η Ελλάδα βρίσκεται στο «ροζ συννεφάκι» της συναίνεσης που περιορίζεται στην ονοματολογία και την ημερομηνία των εκλογών, ενώ το πλήρες πολιτικό περιεχόμενο και τα όρια των εφαρμοζόμενων πολιτικών παραμένουν ασαφή. Αν δηλαδή εκτός από τη στήριξη ενός δεδομένου γενικού πλαισίου (επίτευξη πρωτογενών πλεονασμάτων, προώθηση μεταρρυθμίσεων, ιδιωτικοποιήσεις κι αξιοποίηση ακίνητης περιουσίας, περιστολή κρατικής σπατάλης) στο οποίο εξαρχής συμφωνούσε η ΝΔ (άλλωστε αποτελούν μέρος της ιδεολογίας και των διαχρονικών διακηρύξεων της) θα πρέπει να προωθηθούν και συγκεκριμένες εφαρμοστικές διατάξεις που θα προκαθορίζουν όλο το μείγμα πολιτικής της επόμενης περιόδου. Την ίδια στιγμή η Ευρώπη οδεύει στο δικό της χορό του Ζαλόγγου με τα επιτόκια δανεισμού της Ιταλίας να προσεγγίζουν τα απώτερα θεωρητικά όρια ασφαλείας του 7% αλλά κυρίως τη Γαλλία να φτάνει σε επίπεδα αντίστοιχα της Ελλάδας των τελών του 2009 (περίπου 3,5%)!

