Ένας χρόνος ραγδαίων και απρόβλεπτων πολιτικών εξελίξεων. Ένας χρόνος επώδυνων κοινωνικών μεταβολών. Ένας χρόνος από τη στιγμή που έκανε την εμφάνιση του, αυτό εδώ το μπλογκ. Η δημιουργία όπως και το όνομα του, οφείλονται στην πρωτοφανή μαχητικότητα και το δυναμισμό με τον οποίο οι πολίτες αποφάσισαν να παρακάμψουν τη λειτουργία των μηχανισμών και της κομματικής νομενκλατούρας και να πάρουν την τύχη της Κεντροδεξιάς παράταξης στα χέρια τους, εκλέγοντας στη θέση του Προέδρου της ΝΔ τον Αντώνη Σαμαρά.

Όπως υπονοεί η γνωστή παροιμία, κάποιοι ανακαλύπτουν στις διάφορες συγκυρίες πρόσφορο έδαφος εκμετάλλευσης των συνθηκών, ώστε να επιβάλλουν περαιτέρω τις επιθυμίες τους. Κάτι ανάλογο συμβαίνει με όλους τους παράγοντες που «διαπλέκονται» όσον αφορά την εκτέλεση του μνημονίου. Ιδιαίτερα στο ζήτημα των εργασιακών σχέσεων και των αμοιβών στον ιδιωτικό τομέα, τόσο η Τρόικα, όσο κι η κυβέρνηση, οι εργοδότες και το συνδικαλιστικό κίνημα, ορμώμενοι από διαφορετικά κίνητρα, εκμεταλλευόμενοι την υπαρκτή ανάγκη για μεγαλύτερη ελαστικότητα των όρων λειτουργίας επιχειρήσεων που βρίσκονται στα πρόθυρα πτώχευσης, συμβάλλουν στη δημιουργία ενός εργασιακού «Μεσαίωνα».

Αν αντιπαρέβαλε κανείς την ομιλία Σαμαρά στο Ελληνοαμερικανικό Επιμελητήριο και την αντίστοιχη σημερινή παρουσία Παπανδρέου ή τη συνέντευξη Παπακωνσταντίνου στον Πρετεντέρη, θα διέκρινε την εντελώς διαφορετική στρατηγική τοποθέτηση, και σε «φιλοσοφικό» επίπεδο, με την ευρύτερη έννοια που χαρακτηρίζει τις δυο προσεγγίσεις για την οικονομία. Από τη μια η συνειδητή προσπάθεια να δοθεί προοπτική στο λαό και ανάσα στην επιχειρηματική δραστηριότητα και την κατανάλωση, κι από την άλλη η αναπαραγωγή των κλασικών επιχειρημάτων που ενισχύουν το φόβο στους πολίτες και την καχεξία στην αγορά. Από τη μια η σύγχρονη φιλελεύθερη προσέγγιση μέσα κι από μια συμπεριφορική ανάλυση των δεδομένων κι από την άλλη η μονομερής «συνταγή» της λιτότητας και του αποπληθωρισμού που αποδείχτηκε στην πράξη, ανεπαρκής για τη χώρα μας.

Διθυραμβικά προσέγγισαν τα κραταιά ΜΜΕ την επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής μέρους του δανείου των 110 δις (δεν περιλαμβάνονται οι καταβληθείσες 3 πρώτες δόσεις) που μας χορηγήθηκε από την Τρόικα. Θεμιτό, στο βαθμό που η χώρα ήταν προφανές ότι δεν θα μπορούσε να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της, λόγω των υπέρογκων τόκων ανά έτος, που συνεπάγονταν η χρονικά περιορισμένη δανειακή σύμβαση. Αποτελεί βέβαια απορίας άξιον, πως τόσοι εξέχοντες τεχνοκράτες δεν είχαν εξαρχής κατανοήσει με βάση τα θεμελιώδη δεδομένα και τις προοπτικές βαθιάς ύφεσης της Ελληνικής οικονομίας, ότι δεν υπήρχε λογική πιθανότητα έγκαιρης ανταπόκρισης μας, μέσα σε ένα τόσο στενό πλαίσιο. Ήταν άραγε μια τυχαία αδυναμία αντίληψης της πραγματικότητας, υπερεκτιμήθηκε η δυναμική των μνημονιακών πολιτικών ή απλά η κυβέρνηση και οι δανειστές της επένδυσαν στη δημιουργία φοβικού κλίματος που θα επέτρεπε υπό τη δαμόκλειο σπάθη της χρεοκοπίας, τη λήψη επώδυνων αποφάσεων;

Βράδυ 4ης Οκτωβρίου, ένα χρόνο πριν. Το αποτέλεσμα των εθνικών εκλογών με την απρόβλεπτα μεγάλη διαφορά υπέρ του ΠΑΣΟΚ είχε επισημοποιηθεί. Ο Καραμανλής ανακοινώνει ευθαρσώς ότι αναλαμβάνοντας τις ευθύνες τους, ανοίγει τις διαδικασίες για την εκλογή νέου αρχηγού στη ΝΔ. Ακολουθούν οι δηλώσεις των φερόμενων ως πιθανότερων υποψηφίων. Τα ΜΜΕ έχοντας σχεδόν προδικάσει το αποτέλεσμα και τη σειρά κατάταξης των επίδοξων ηγετών, παρουσιάζουν πρώτα τη δήλωση της κ. Μπακογιάννη, μετά του κ.Αβραμόπουλου και τελευταία του Α.Σαμαρά. Τέτοιου είδους δημόσιες κινήσεις κινούνται στα πλαίσια του κομφορμισμού και του πολιτικώς ορθού. Περιγραφή της κατάστασης και αναφορά στην προοπτική, που κατά τη γνώμη του καθενός δίνει η δική του υποψηφιότητα. Ακόμα όμως ηχεί στα αυτιά μου η φράση του Α. Σαμαρά, «ψηλά το κεφάλι». Αυτή η προτροπή, έμελλε από τις πολιτικές εξελίξεις, να αποτελεί την ύψιστη ανάγκη για την ανάταση της πολιτικής λειτουργίας, την υπέρβαση της κοινωνικής απογοήτευσης, την επαναφορά της ιδεολογικής επιχειρηματολογίας.

Όταν δημιουργείται ένας νέος κομματικός φορέας, θεωρείται συνηθισμένη πρακτική να ανακοινώνονται σταδιακά και ανάλογα με τις εξελίξεις και τις συγκυρίες, οι προσχωρήσεις στελεχών σε αυτόν (η επονομαζόμενη λογική της «σταγόνας»). Αναμφισβήτητα σε θεωρητικό επίπεδο, πρόκειται για μια θεμιτή επιλογή που προσφέρει πρόσκαιρη πρόσβαση στη δημοσιότητα σε κάθε νεότευκτη προσπάθεια. Ταυτόχρονα όμως είναι και αποκαλυπτική μιας παλαιοκομματικής νοοτροπίας που θωρεί ότι η προσωπική διαδρομή του κάθε πολιτικού αφορά συνολικά την κοινωνία. Ιδιαίτερα σε μια εποχή ραγδαίων κοινωνικοοικονομικών διεργασιών που ανατρέπουν την καθημερινότητα και υποθάλπουν το μέλλον μας, ελάχιστοι ενδιαφέρονται για τις μεμονωμένες επιλογές πολιτικών στελεχών. Τους πολίτες απασχολούν οι προτάσεις που μπορούν να δώσουν ταχύτερο κι ασφαλέστερο διέξοδο από την κρίση, που γιατρεύουν «πληγές» και δίνουν προοπτική στον τόπο.

Επισημοποιήθηκε λοιπόν η προσφυγή της Ιρλανδίας στο μηχανισμό οικονομικής στήριξης, εντείνοντας τις συζητήσεις για την τελική μορφή ενός μόνιμου μηχανισμού, τις μελλοντικές κυρώσεις σε παρόμοιες περιπτώσεις και τον τρόπο συμμετοχής των ιδιωτών σε αυτή τη διαδικασία. Αυτό που επιμελώς αποφεύγεται να αναδειχθεί είναι η ευκολία με την οποία η Ιρλανδία είχε ανακηρυχθεί σε αναπτυξιακό πρότυπο, ιδιαίτερα για τις «μικρότερες» χώρες αλλά και την εξίσου επιφανειακή προσέγγιση με την οποία το περιβόητο Ιρλανδικό μοντέλο δημοσιονομικής προσαρμογής (με μεγάλες περικοπές μισθών και συντάξεων) θα οδηγούσε σε ταχύτατη εξυγίανση τη χώρα.

Φαντάζει κοινότυπο αλλά ακούγεται συχνά από τα χείλη των πολιτικών ( η ίδια η κ. Μπακογιάννη το έχει αναφέρει ουκ ολίγες φορές το τελευταίο διάστημα), ότι τα νέα κόμματα δημιουργούνται μέσα από τις διεργασίες που προκύπτουν από τις κοινωνικές ανάγκες κάθε εποχής. Πρέπει λοιπόν να διερευνηθεί το κατά πόσο ένα νέο πολιτικό μόρφωμα έχει λόγο ύπαρξης, εάν δηλαδή κατορθώνει με τα συστατικά του στοιχεία (πρόσωπα και διαδρομές, ιδεολογία και ρητορική προσέγγιση), να εκφράσει τις κυρίαρχες ανάγκες, αλλά κυρίως να αντιληφθεί τις «υπόγειες» κοινωνικές αναταράξεις που συχνά αργούν να εκδηλώσουν πλήρως τη δυναμική τους, αλλά σταδιακά καθορίζουν το πλαίσιο των μακροπρόθεσμων εξελίξεων. Σήμερα καθοριστικό ρόλο στο λαϊκό αίσθημα για την άσκηση της πολιτικής διαδραματίζουν 3+1 καίριοι παράγοντες. Όποιος δεν τους αντιλαμβάνεται πλήρως ή συνειδητά παραβλέπει ή διαστρεβλώνει το νόημα τους, είναι καταδικασμένος στην αποτυχία και την περιθωριοποίηση, διαγράφοντας επί της ουσίας, μια προσωπική διαδρομή με κίνητρο τα απωθημένα του παρελθόντος και τα αδιέξοδα του μέλλοντος.

Κάθε χρόνος και μια ανεκπλήρωτη υπόσχεση. Από το «λεφτά υπάρχουν» που οι προσδοκίες που δημιούργησε, συνεθλίβησαν κάτω από το βάρος της πιο σκληρής δημοσιονομικής προσαρμογής των τελευταίων δεκαετιών, περάσαμε στο φετινό «δεν θα υπάρξουν νέα μέτρα» που κατέληξε να ερμηνεύεται ως όχι περαιτέρω μέτρα από αυτά που περιλαμβάνονται στο μνημόνιο! Μόνο που οι επιπτώσεις των όποιων προειλημμένων αποφάσεων, γίνονται κατανοητές στους πολίτες μετά την εκτέλεση τους,. Ο προϋπολογισμός αποκαλύπτει το ολοκάθαρο αδιέξοδο της μνημονιακής πολιτικής. Ένα χρόνο πριν εκφράζαμε την ευχή να προχωρήσει άμεσα η κυβέρνηση σε μεταρρυθμίσεις και αναπτυξιακές κινήσεις που θα επέτρεπαν τον περιορισμό της ύφεσης και των κοινωνικών επιπτώσεων. Σήμερα αρχίζει να μας κυριεύει η απαισιοδοξία για την εξέλιξη του προγράμματος προσαρμογής, που με τη δημοσιονομική μονομέρεια του, οδηγεί τη χώρα όλο και πιο κοντά, σε αυτό που μετ’ επιτάσεως απευχόμασταν, την αναδιάρθρωση του χρέους.

Η εμμονή της Γερμανίδας Καγκελαρίου τόσο σε σκληρές κυρώσεις σε όσες χώρες παρεκτρέπονται δημοσιονομικά, όσο και στη συμμετοχή των ιδιωτών επενδυτών στα βάρη της στήριξης μιας αδύναμης οικονομίας, αναδεικνύουν πέρα από την έλλειψη συνολικού Ευρωπαϊκού οράματος και την αντίφαση των στόχων που πιθανότατα υποκρύπτονται πίσω από αυτές τις θέσεις της. Κρατώντας στην ίδια μασχάλη τόσα πολλά «καρπούζια» πολιτικής διαχείρισης, φαντάζει απίθανο να μην θρυμματιστούν κάποιο ή κάποια από αυτά. Ο συνδυασμός του εσωτερικής χρήσης ρητορικού λαϊκισμού, της επίδειξης αλαζονικών ηγεμονικών τάσεων στο Ευρωπαϊκό οικοδόμημα και η αδιαφορία για το μέλλον της Ευρώπης που περνά μέσα από μια κοντόφθαλμη θεώρηση για τη σύσταση και τις προοπτικές της στο διεθνές ανταγωνιστικό σκηνικό, αποτελεί ένα μίγμα πολιτικής φιλοσοφίας που δεν δείχνει να έχει μια ξεκάθαρη μακρόπνοη στόχευση.

Για μια ακόμα χρονιά δεν λείπουν την ημέρα της επετείου των γεγονότων του Πολυτεχνείου, οι δημοσιογραφικές αναζητήσεις για την επικαιροποίηση του μηνύματος του. Τι αντιπροσωπεύει άραγε το «ψωμί, παιδεία, ελευθερία» στις μέρες μας; Ποιες αξίες στηρίζουν με συνέπεια αυτά τα διαχρονικά κοινωνικά ζητούμενα; Είναι γεγονός ότι η γενιά του Πολυτεχνείου, τουλάχιστον ένα σημαντικό μέρος των προεξεχόντων μελών της, εξαργύρωσε την παρουσία της στα τότε κινήματα με κομματική και κοινωνική ενασχόληση που τους καταξίωσε στους τομείς τους, ελάχιστα όμως είχε να κάνει με τις αρχικές τους επιδιώξεις. Πολλοί μάλιστα από αυτούς συμβιβάστηκαν απολύτως με την κατεστημένη νοοτροπία, διαγράφοντας τεθλασμένες διαδρομές που κάλυπταν ένα ευρύ ιδεολογικό φάσμα από την άκρα αριστερά έως την κεντροδεξιά!

Η τελευταία Σύνοδος των 20 ισχυρότερων οικονομιών του πλανήτη, ανέδειξε για μια ακόμα φορά, ανάμεσα στα άλλα ζητήματα, το σχεδόν προαιώνιο δίλημμα του τι προέχει ως επιλογή, μετά από μια σημαντική οικονομική κρίση. Η εμμονή στην άμεση δημοσιονομική προσαρμογή με πάση θυσία ταχύτατο περιορισμό των ελλειμμάτων ή η προσπάθεια συντήρησης ενός θετικού αναπτυξιακού κλίματος που με την αναθέρμανση της αγοράς θα δημιουργήσει και δημοσιονομικά οφέλη; Το ερώτημα μοιάζει λίγο με την γνωστή απορία για το αυγό και την κότα! Οι δυο επιλογές αποτελούν τα «άκρα» ενός μοχλού που η υπερβολή στην κίνηση του ενός μέρους μπορεί να οδηγήσει στην ολοσχερή πτώση συνολικά του «μηχανισμού».

Οι παραινέσεις Γιούνκερ για τη λήψη επιπρόσθετων μέτρων αποτελεί την οριστική «ταφόπλακα» στο μείγμα πολιτικής και τους ρυθμούς αποτελεσματικότητας της διαχείρισης Παπανδρέου. Οι συνεχείς αναθεωρήσεις του ελλείμματος του 2009 και η, για πρώτη φορά, προσθήκη σε αυτό και των κρατικών υποχρεώσεων προς ΔΕΚΟ και νοσοκομεία, εκτινάσσουν και το φετινό έλλειμμα κοντά στο 10%. Αποδεικνύεται πλέον περίτρανα, όπως καταδεικνύουν οι δηλώσεις για την επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής του δανείου από την Τρόικα και η πρόθεση για επαναδιαπραγμάτευση όρων του μνημονίου, ότι πέρα από τα αλλεπάλληλα λάθη που μας οδήγησαν στο ΔΝΤ, η κυβέρνηση απέτυχε παταγωδώς στην συνεννόηση για τις απαιτήσεις και το χρονοδιάγραμμα των υποχρεώσεων μας. Δεν λάβαμε υπόψη μας ούτε τη διεθνή εμπειρία πάνω στο συγκεκριμένο ζήτημα, ούτε τις ιδιαιτερότητες του Ελληνικού παραγωγικού μοντέλου και της διάρθρωσης του κρατικού μηχανισμού μας.

Για ακόμα φορά σε εκλογική αναμέτρηση των τελευταίων ετών, μεγάλη συζήτηση γίνεται για το φαινόμενο της αυξανόμενης αποχής που αυτή τη φορά συνεπικουρείται από την εκτίναξη των λευκών & άκυρων ψηφοδελτίων σε 9%. Οι ερμηνείες ποικίλουν διατρέχοντας ένα ευρύ φάσμα θεωριών από απολύτως πολιτικές έως κοινωνιολογικές. Πριν όμως την εξαγωγή του όποιου συμπεράσματος, οφείλουμε να επισημάνουμε ότι η εικόνα που αποτυπώνεται είναι σε σημαντικό βαθμό πλασματική, αφού παραμένει ακόμα ζητούμενο η εκκαθάριση των εκλογικών καταλόγων από αποβιώσαντες και ομογενείς που συνειδητά έχουν πάψει εδώ και χρόνια να ασχολούνται με τα Ελληνικά πολιτικά δρώμενα.

Τα εκλογικά αποτελέσματα κρύβουν φυσικά σημαντικά μηνύματα και για τη ΝΔ. Κυρίως ενθαρρυντικά για την πρωτοφανή προσπάθεια αναδιοργάνωσης της παράταξης, τον τελευταίο χρόνο, αλλά και ενδείξεις όσον αφορά τη χρήση συγκεκριμένων τακτικών, την ταχύτερη προώθηση αλλαγών, την προσαρμογή κι ευκρινέστερη παρουσίαση των προτάσεων της στα λαϊκά στρώματα. Η μείωση της διαφοράς ανάμεσα σε ΝΔ και ΠΑΣΟΚ από το 10.5% σε 2% μόνο ως επιτυχία της ηγεσία του Α. Σαμαρά μπορεί να καταγραφεί. Κάποιοι μιλούν για αδυναμία ανόδου των ποσοστών (παραβλέποντας ότι στις περισσότερες εκτός Αττικής περιφέρειες υπάρχει άνοδος που κυμαίνεται από 2 έως 6%!). Λησμονούν επίσης ότι οι δημοσκοπήσεις των τελευταίων μηνών έδιναν στην ΝΔ ποσοστά που δεν ξεπερνούσαν, ακόμα και με τις πιο θετικές αναγωγές το 27-29%! Είναι γεγονός ότι μέσα στο κλίμα γενικευμένης απαξίωσης του μεταπολιτευτικού σκηνικού, οι πολίτες τίμησαν την αναγεννητική προσπάθεια του Α. Σαμαρά που άλλωστε βρίσκεται ακόμα σε εξέλιξη και όλες οι πτυχές της δεν έχουν αναπτυχθεί πλήρως σε αυτό το σύντομο χρονικό διάστημα.

Με ασαφές το όριο της επιτυχίας γι’ αυτή την εκλογική μάχη, ο κ. Παπανδρέου είχε τη δυνατότητα να ερμηνεύσει κατά το δοκούν το χθεσινό αποτέλεσμα. Αποκαλύφθηκε λοιπόν πλήρως από τα λεγόμενα του, η μπλόφα που έκρυβε το εκβιαστικό δίλημμα για δήθεν προκήρυξη εθνικών εκλογών που ούτε ο ίδιος επιθυμούσε, αφού πιθανότατα θα οδηγούσαν σε απώλεια της κυβερνητικής πλειοψηφίας, αλλά κυρίως ούτε η Τρόικα και οι δανειστές μας του το επέτρεπαν. Το δίλημμα αφορούσε επί της ουσίας το σκληρό πυρήνα των κομματικών ψηφοφόρων που έδειχνε πρωτοφανή σημάδια χαλαρότητας, προμηνύοντας ακόμα μεγαλύτερο καταποντισμό από αυτόν που καταγράφηκε. Είναι γεγονός ότι σε μια κρίσιμη μάζα οπαδών του ΠΑΣΟΚ λειτούργησε το σύνδρομο της πιθανής απώλειας της εξουσίας λόγω εθνικών εκλογών δίνοντας στο κίνημα τη δυνατότητα να συντηρήσει ένα ελάχιστο πανελλαδικό προβάδισμα του 2%.

Στην χθεσινή ανάρτηση μας αναφέρθηκε, σχεδόν προφητικά, η ανάγκη να αποδείξουμε με την ψήφο μας ότι δεν αφήνουμε κανέναν να θίξει την προσωπική και εθνική μας αξιοπρέπεια και το φιλότιμο μας. Λίγες ώρες μετά ο πρωθυπουργός απέδειξε τις δηλώσεις του, ότι αυτή μου η προτροπή ήταν πιο επίκαιρη και πιο ρεαλιστική από ποτέ. Ο κ.Παπανδρέου σε με μια πρωτοφανή απρέπεια χαρακτήρισε αντιπατριώτες όσους δεν στηρίξουν στις αυριανές εκλογές τις κυβερνητικές επιλογές.

Οι αυτοδιοικητικές εκλογές του 2010 αποτελούσαν έτσι κι αλλιώς μια ιστορική στιγμή για τα Ελληνικά πολιτικά δρώμενα. Η διοικητική μεταρρύθμιση φέρνει μαζί της συνέπειες (θετικές και αρνητικές) την έκταση των οποίων δεν έχουν συνειδητοποιήσει πλήρως οι πολίτες κι απ’ ότι φαίνεται ελάχιστα έχουν αφομοιώσει πολλοί από αυτούς που θα κληθούν να την υπηρετήσουν. Οι συγκεκριμένες όμως εκλογές διενεργούνται και σε ένα πρωτοφανές κοινωνικοοικονομικό πλαίσιο, όπως το έχει σχηματοποιήσει η έλευση της Τρόικας στη χώρα και οι μνημονιακές πολιτικές. Προφανώς κάθε εκλογική μάχη δίνει τα δικά της μηνύματα. Τόσο μηνύματα που έχουν σχέση με το ύφος και το είδος της κάθε διαδικασίας (εδώ αυτοδιοικητικά), όσο και γενικότερα σε σχέση με τα συνολικά κοινωνικά και πολιτικά δεδομένα. Επειδή όμως το μερικό περιλαμβάνεται στο όλον και προσδιορίζεται από αυτό, είναι υποκριτικό να μην αποδεχόμαστε ότι η ψήφος είναι πρωτίστως μια πολιτική, με την ευρύτερη έννοια, επιλογή που διυλίζεται μέσα από την πολιτική φιλοσοφία του κάθε πολίτη.

Ζούμε σε ένα πολιτικοκοινωνικό σύστημα που δεν συνηθίζει να δίνει απλόχερα ευκαιρίες σε νέους ανθρώπους, που τρέπει τους νέους επιστήμονες σε φυγή από τη χώρα προς αναζήτηση επαγγελματικής και κοινωνικής καταξίωσης, που λειτουργεί ένα οικονομικό περιβάλλον που καθιστά από απελπιστικά περίπλοκη έως ασύμφορη την επιχειρηματικότητα, που το κατεστημένο σε όλα τα επίπεδα αντιμετωπίζει συχνά με ειρωνεία και επιτιμητική συμπεριφορά τη διάθεση των νεότερων για ενεργή συμμετοχή στη διαμόρφωση των εξελίξεων. Σε αυτό το περιβάλλον ο Α.Σαμαράς πήρε το ρίσκο να προτείνει για την Περιφέρεια Αττικής μια φρέσκια υποψηφιότητα, που, μακριά από αγκυλώσεις και περιορισμούς του παρελθόντος, προσεγγίζει την πολιτική ενεργοποίηση με πρωτογενή, ανεπιτήδευτο τρόπο.

Η κυβέρνηση Παπανδρέου έχει ήδη αποδειχθεί ιδανική αυτόχειρας, με την προσφυγή στο ΔΝΤ, παρά τις αλλεπάλληλες διαβεβαιώσεις ότι μια τέτοια καταστροφική για τη χώρα εξέλιξη δεν επρόκειτο ποτέ να πραγματοποιηθεί. Οι πρόσφατες ανακοινώσεις για το νέο Ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης, που επί της ουσίας οδηγεί με συνοπτικές διαδικασίες, τις αδύναμες οικονομίες σε αναδιάρθρωση του χρέους τους, προμηνύουν μια δεύτερη αυτοκτονική διαδρομή για την Ελληνική κυβέρνηση. Αυτό που μετά βδελυγμίας ξορκίζουμε για τις κατακλυσμιαίες συνέπειες του στην αγορά, το τραπεζικό σύστημα και πρωτίστως τους πολίτες, η προοπτική δηλαδή μιας ελεγχόμενης χρεοκοπίας, μοιάζει να έρχεται πιο κοντά από ποτέ, ειδικά όσο η κυβέρνηση ακολουθεί τόσο αργούς ρυθμούς στη προώθηση της ανάπτυξης.

Οι θέσεις του Β.Μαρκεζίνη τόσο για την εξωτερική πολιτική όσο και γενικότερα για το πολιτικό σύστημα της Ελλάδας, εκφράζουν πολλές από τις ανησυχίες μεγάλου μέρους του λαού. Από τη μια τονίζει την έλλειψη προσαρμοστικότητας στα νέα διεθνή δεδομένα. Η τεράστια οικονομική ανάπτυξη των αναδυόμενων αγορών της Κίνας, της Ινδίας, της Βραζιλίας, κι η σταδιακή επανάκαμψη, με όλα τα δομικά προβλήματα, της Ρωσίας έχουν αλλάξει τους όρους των διεθνών ισορροπιών. Από την άλλη οι σχέσεις μας με την Τουρκία μοιάζουν εγκλωβισμένες σε σχήματα και συνθήκες του παρελθόντος, επιτρέποντας ουσιαστικά στη γείτονα χώρα, να προωθεί απρόσκοπτα τα ευρύτερα σχέδια της για την περιοχή.

Η κυβέρνηση κατόρθωσε μέσα στον ίδιο μήνα να γευτεί μια σημαντική πτώση και μια νέα τεράστια άνοδο των spreads και των CDS που έφτασαν τα ξεπέρασαν τα επίπεδα από τα οποία είχε αρχίσει η πτώση των προηγούμενων εβδομάδων. Είναι προφανές ότι ο κύριος παράγοντας αρνητικού επηρεσμού της πορείας των επιτοκίων ήταν το εκβιαστικό εκλογικό δίλημμα που έθεσε ο κ. Παπανδρέου και η προοπτική νέων εθνικών εκλογών που «τρόμαξε» τις αγορές θυμίζοντας τους το επίπελαστο των όποιων θετικών δημοσιονομικών εξελίξεων, την αστάθεια και τον μικροκομματικό τρόπο που συχνά διαχειριζόμαστε τα πολιιτκά και οικονομικά ζητήματα στη χώρα μας. Στην προσπάθεια των ΜΜΕ όμως, να περιοριστεί η αποδιδόμενη στην κυβέρνηση, ευθύνη για αυτή την εξέλιξη τονίστηκαν ιδιαίτερα κι άλλοι παράγοντες όπως η αναμενόμενη ανακοίνωση του περαιτέρω ανεβασμένου ελλείμματος του 2009, οι θεωρίες αναδιάρθρωσης του χρέους που επανέρχονται κάθε τόσο, ακόμα και η πολιτικοποίηση των δημοτικών εκλογών από την αντιπολίτευση!!

Συχνά η άρνηση φορτίζεται με διάθεση μη ευεργετική για το κοινωνικό σύνολο και τις διαπροσωπικές σχέσεις. Η άρνηση κάθε αλλαγής, της προόδου, της άλλης άποψης, της διαφορετικότητας, της ελευθερίας. Η καθημερινότητα όμως και η ιστορία αποδεικνύουν ότι δεν είναι λίγες οι φορές που η άρνηση αποτελεί την υπέρτατη αρετή, μια εξαιρετικά δύσκολη απόφαση αξιοπρέπειας και σεβασμού σε βασικά ανθρώπινα δικαιώματα. Οφείλεις να αρνείσαι τη υποταγή, τον εκβιασμό, την οπισθοδρόμηση, την ομογενοποίηση, τον ευτελισμό των αξιών.

Κινήσεις όπως η χθεσινή συνέντευξη του πρωθυπουργού εμπεριέχουν μεγάλο πολιτικό ρίσκο. Τα διλήμματα για να λειτουργήσουν οφείλουν να διαθέτουν μια εμφανώς ελκυστική πλευρά προς το κοινό το οποίο απευθύνονται. Ο κ.Παπανδρέου είχε ως προφανή στόχο την επανασυσπείρωση των ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ που δείχνουν έντονη τάση είτε αποχής από τις κάλπες, είτε καταψήφισης των «εκλεκτών» του κινήματος υποψηφίων αυτοδιοικητικών αρχόντων. Το εκβιαστικό μήνυμα του πρωθυπουργού για πιθανή προσφυγή σε εθνικές εκλογές αν το αποτέλεσμα των εκλογών δεν είναι ικανοποιητικό για το κόμμα του, είναι τελικά το πιο κατάλληλο για να προσελκύσει και πάλι τον δυσαρεστημένο πυρήνα των παραδοσιακών υποστηρικτών του;

Ο κ.Παπανδρέου συνειδητοποιώντας την εκλογική συντριβή που έρχεται στις επικείμενη αναμέτρηση, αποφάσισε όψιμα να δώσει πολιτικό χρώμα στο διακύβευμα. Επέλεξε λοιπόν να εκφοβίσει τους πολίτες με το ενδεχόμενο χρεοκοπίας αν δεν ακολουθηθεί απαρέγκλιτα το πρόγραμμα του μνημονίου, και να τους εκβιάσει με πιθανή προσφυγή σε εθνικές εκλογές, γνωρίζοντας ότι πάγια οι συνεχόμενες αναμετρήσεις δεν ενθουσιάζουν κανέναν. Από την παροχολογία του 2009 ο Παπανδρέου πέρασε στο έσχατο μέσο εκβιασμού του εκλογικού σώματος, μέσα μάλιστα από μια διαγγελματική και κατάφορα αντιδημοκρατική διαδικασία που αναδεικνύει και τη διάχυτη ανασφάλεια του.